Saturday, Jan 25th

Last update12:36:22 PM GMT

Ομιλία κατά τον εορτασμό της επετείου των 50 χρόνων του Πανεπιστημίου Μακεδονίας

Ομιλία του Πρύτανη

του Πανεπιστημίου Μακεδονίας

Καθηγητή Ηλία Κουσκουβέλη

κατά τον εορτασμό της επετείου των 50 χρόνων του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, 

ενώπιον της Α.Ε. του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας κ. Κάρολου Παπούλια

 

Θεσσαλονίκη, 27.10.2007

Εξοχότατε κύριε Πρόεδρε της Ελληνικής Δημοκρατίας,

Σας ευχαριστούμε που τιμάτε με την παρουσία σας τον εορτασμό των 50 χρόνων του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, τη στιγμή μάλιστα που η πόλη μας, η χώρα μας, εορτάζει δύο άλλες, πολύ μεγάλες επετείους.

Είναι κοινότοπο, αλλά τόσο ο εορτασμός της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης, όσο και της εποποιίας του ΟΧΙ προσφέρονται κυρίως, αν όχι αποκλειστικά, για περισυλλογή.

Δεν ξέρουμε τι σκέπτονταν για το μέλλον αυτοί που απελευθέρωσαν την πόλη μας ή που πολέμησαν στα βουνά της Αλβανίας. Πολύ λιγότερο ξέρουμε τι σκέπτονταν εκείνοι που έπεφταν πολεμώντας για την ελευθερία.

Εκείνο που σίγουρα γνωρίζουμε, είναι πως όσοι διάβηκαν τον Αχέροντα, είχαν μια μεγάλη λαχτάρα για ειρήνη, ξεπέρασμα των παθών, μια λαχτάρα για ευημερία, για δημοκρατία, για γνώση, για γράμματα. Θα λέγαμε, είχαν ένα όραμα, αν μη τι άλλο, ένα όνειρο.

Σήμερα έχουμε ειρήνη, ζούμε σε μία εμπεδωμένη και ευημερούσα δημοκρατία. Χρειαζόμαστε όμως την ενότητα που δίνει ένα κοινό ανώτερο όραμα και τουλάχιστον τα εργαλεία για να πραγματοποιήσουμε το όνειρο μιας καλύτερης ζωής.

Ένα τέτοιο εργαλείο, ίσως το σημαντικότερο από όλα, έχουμε την τιμή και το καθήκον να θεραπεύουμε σ' αυτό το χώρο. Είναι προφανές ότι μπορώ να μιλήσω μόνο για το εργαλείο του όποιου οράματος σε κάθε Πολιτεία, σε κάθε κοινωνία: αναφέρομαι στην Παιδεία, την πανεπιστημιακή εκπαίδευση και την σχέση της με το Σύνολο, με την Πολιτεία.

Περί Πολιτείας και εκπαίδευσης λοιπόν ο λόγος, ή περί Πολιτείας και Πανεπιστημίου, και δη Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Ποια είναι η σχέση Πολιτείας και εκπαίδευσης, Πανεπιστημίου εν προκειμένω;

Για να κατανοήσουμε αυτή τη σχέση κύριε Πρόεδρε, αλλά και να εξηγήσουμε και να οριοθετήσουμε το ρόλο μας στην κοινωνία δεν υπάρχει καλύτερος αρωγός από τον Αριστοτέλη (Πολιτικών Θ'):

«... ο νομοθέτης πρέπει να φροντίσει ιδιαίτερα την εκπαίδευση των νέων στις πόλεις, αφού αν δεν γίνει αυτό βλάπτεται το ίδιο τους το πολίτευμα. Η αγωγή του πολίτη πρέπει να συμβαδίζει με το πολίτευμα, αφού, συνήθως, το πνεύμα κάθε μορφής πολιτεύματος όχι μόνο προστατεύει (το πολίτευμα), αλλά και το επανεπιβεβαιώνει. Έτσι το δημοκρατικό πνεύμα προστατεύει και επανεπιβεβαιώνει τη δημοκρατία...»

Στο Πανεπιστήμιο λοιπόν δημιουργούμε προσωπικότητες και πολίτες. Το Πανεπιστήμιο είναι εργαλείο της Δημοκρατίας. Και οι θεσμοί της έχουν ρόλο, όπως, εμμέσως, εννοεί και το Σύνταγμά μας.

Ποιος είναι ο χαρακτήρας της εκπαίδευσης;

Αριστοτέλης: «. είναι φανερό ότι και η εκπαίδευση πρέπει να είναι μία και ίδια για όλους, και η επιμέλειά της πρέπει να είναι δημόσια και όχι ιδιωτική...».

Συνεπώς, σε ευθεία γραμμή με την Αριστοτελική παράδοση, η παιδεία στην Ελλάδα είναι όχι μόνο δημόσια, αλλά και κρατικοκεντρική. Και τούτο προσδιορίζει το πλαίσιο ανάμεσα στο επιθυμητό αυτοδιοίκητο και στην κρατική παρεμβατικότητα.

Βρισκόμαστε στα Πανεπιστήμια για να θεραπεύουμε τα παιδιά μας, όλα με τον ίδιο τρόπο. Το Πανεπιστήμιο δεν υφίσταται για τους γονείς ή τους καθηγητές. Υφίσταται για τα παιδιά μας, για τη χώρα μας και για όσους την εμπιστεύονται.

Κύριε Πρόεδρε,

στις δύσκολες στιγμές του παρελθόντος θέρους μιλήσατε για την ανάγκη μίας περιβαλλοντικής Δημοκρατίας. Επιτρέψτε μου, με αρωγό μου και πάλι το μεγάλο Μακεδόνα, να μιλήσω για μία περιβαλλοντική Δημοκρατία αξιών:

«Και πάντα καλύτερο πνεύμα συνιστά αιτία καλύτερης μορφής πολιτεύματος. Επιπλέον, όπως σε όλα τα επαγγέλματα και τις τέχνες υπάρχουν ορισμένοι τομείς στους οποίους κανείς πρέπει εκ των προτέρων να εκπαιδεύεται..., είναι φανερό ότι κάτι ανάλογο ισχύει και ως προς την άσκηση της αρετής».

Το να σέβεσαι το περιβάλλον, τον συμπολίτη, τους θεσμούς, την πατρίδα και την ιδεολογία του καθενός, είναι θέμα αξιών. Είναι θέμα σεβασμού προς τον ίδιο μας τον εαυτό. Και ίσως θα πρέπει να αναρωτηθούμε αν για την ανυπαρξία μίας περιβαλλοντικής ή μίας Δημοκρατίας αξιών ευθυνόμαστε εμείς, οι δάσκαλοι.

Στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, οι Καθηγητές, οι υπάλληλοι, οι φοιτητές, έχουμε συνείδηση όλων των παραπάνω.

Είμαστε ένα σύγχρονο, ανοιχτό και δημοκρατικό Πανεπιστήμιο που αναπτύσσεται ολοένα και περισσότερο.

Το Πανεπιστήμιό μας είναι απότοκο του μεταπολεμικού ονείρου και της δύναμης για δημιουργία. Αυτή η δύναμη καθόρισε όλη την πορεία των 50 χρόνων.

Είναι ένα Πανεπιστήμιο που σέβεται το δημόσιο χρήμα, που δημιουργεί μόνο του και αυξάνει την περιουσία του, χωρίς να αγνοεί τις κοινωνικές του υποχρεώσεις.

Είναι ένα Πανεπιστήμιο το οποίο πάντρεψε με επιτυχία τις οικονομικές επιστήμες με τις κοινωνικές επιστήμες και, στη συνέχεια, με την Τέχνη.

Πρόσφερε γενιές και γενιές αποφοίτων που στελέχωσαν επάξια το δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης και του τόπου.

Είναι ένα Ίδρυμα που αγκαλιάζει την κοινωνία της Μακεδονίας και αγκαλιάζεται από αυτήν, που κερδίζει καθημερινά σε φήμη και εκτίμηση ανά το πανελλήνιο, όπως αποδεικνύει η ευχάριστη για εμάς παρουσία στην επέτειο των 50 χρόνων τόσων εκπροσώπων

  • του Ελληνικού λαού και της κυβέρνησης και του Προέδρου
  • των ΕΛ.ΤΑ., που μας τίμησαν με την έκδοση του επετειακού γραμματοσήμου.

Ενισχύουμε σταθερά τους δεσμούς μας με τους φορείς της τοπικής αυτοδιοίκησης της Θεσσαλονίκης, αλλά και με περιοχές της Μακεδονίας.

Εισφέρουμε επιστημονικά σε όλες τις υπηρεσίες του Δημοσίου, όπως καταδεικνύει η εμπιστοσύνη στην επιστημοσύνη μας τόσο της ΑΔΕΔΥ, όσο και των Ενόπλων Δυνάμεων.

Είμαστε ένα Ίδρυμα που συνέβαλε και θα συνεχίσει να συμβάλλει στην προσέγγιση μεταξύ λαών, όπως μαρτυρά η παρουσία τόσων εκπροσώπων κρατών, της ..., της ..., της...

Δεν είναι τυχαίο ότι το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας έχει σχέσεις με όλες τις γειτονικές χώρες. Δεν είναι τυχαίο ότι έγινε ο πρώτος φορέας στην Ευρωπαϊκή ήπειρο που έλαβε τη διάκριση «Φίλος των Ηνωμένων Εθνών».

Το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας διεκδικεί τον τίτλο του Universitas. Έχει ανοίξει τις πόρτες του σε δασκάλους και ερευνητές διαφορετικής καταγωγής. Έχει ανοίξει τις αγκάλες του σε ξένους φοιτητές και εργαζόμενους. Και επιθυμεί να μπορεί να δεχθεί πολύ περισσότερους ξένους φοιτητές, επιθυμεί η Πολιτεία να του επιτρέψει να το πράξει.

Ατενίζουμε το μέλλον με αυτοπεποίθηση και αισιοδοξία. Στόχος μας είναι να αριστεύσουμε. Επιθυμούμε να αξιολογηθούμε.

Επιθυμούμε, κυρίως, να συμβαδίζουμε με τα μεγάλα Ευρωπαϊκά Πανεπιστήμια.

Επιθυμούμε να εντείνουμε τις ερευνητικές μας δραστηριότητες.

Είμαστε έτοιμοι να δημιουργήσουμε ερευνητικά Ινστιτούτα, κλασσικά, αλλά και Ινστιτούτα πρωτοποριακά, όπως για τη μελέτη του εγκεφάλου, ή τη μελέτη της πολιτικής και της οικονομίας των τηλεπικοινωνιών και του διαστήματος.

Επιθυμούμε να υπηρετήσουμε την Τέχνη, όπως το θέλησε η Πολιτεία, στεγάζοντας αξιοπρεπώς το Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης.

Επιθυμούμε να προσφέρουμε ένα καλύτερο περιβάλλον μάθησης στους φοιτητές, αντίστοιχο με αυτό που είχαμε όταν πρωτοδημιουργήθηκε το κτίριο, μόνο που τότε τα Τμήματα ήταν μόλις πέντε. Τώρα είναι οκτώ, εδώ στη Θεσσαλονίκη.

Για να συνεχίσουμε να λειτουργούμε κανονικά και για να δημιουργήσουμε, χρειαζόμαστε χώρο. Και είναι φυσικό να αιτούμεθα την παραχώρηση στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας των χώρων του διπλανού μας 424 Γενικού Στρατιωτικού Νοσοκομείου Εκπαιδεύσεως, που επανειλημμένως μας έχει υποσχεθεί η Πολιτεία.

  • Διαθέτουμε τους πόρους για να διασωθεί το 424.
  • Διαθέτουμε τη συνάφεια προς ένα χώρο εκπαίδευσης.
  • Διαθέτουμε την εμπειρία διαχείρισης και σεβασμού διατηρητέων.
  • Διαθέτουμε την επίσημη στήριξη του Δήμου Θεσσαλονίκης και άλλων τοπικών φορέων.

Δεν θέτουμε το ζήτημα από διάθεση εξάπλωσης ή ροπής γιγάντωσης. Το θέτουμε διότι το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, 50 χρόνια από τότε που ως Ανωτάτη Σχολή Βιομηχανικών Σπουδών δέχτηκε τους πρώτους φοιτητές, έχει περάσει στο στάδιο της ωριμότητας.

Έχει ωριμάσει θεσμικά και επιστημονικά. Και είναι έτοιμο, με τη γλώσσα του αθλητισμού, για τα μεγάλα ρεκόρ στην Επιστήμη.

Για το ίδιο και για την παιδεία, δεν περιορίζεται στο να ζητά χρήματα από την Πολιτεία - το εύκολο αίτημα, δεν ζητά από την Πολιτεία να το πιάσει από το χεράκι.

Ζητά τα αυτονόητα, ζητά αυτά για τα οποία κέρδισε το δικαίωμα να μπορεί να απαιτεί.

Ζητά από την Πολιτεία, για το ίδιο και για την παιδεία, τα εργαλεία ώστε να αντιμετωπίσει τους επιχειρηματίες της εκπαίδευσης, τις προκλήσεις του μέλλοντος και της διεθνοποίησης.

Δεν μπορεί ένα Πανεπιστήμιο να πορεύεται στο νέο διεθνές περιβάλλον χωρίς τις απαραίτητες υποδομές και την απαραίτητη ευελιξία.

Πράττοντας απλώς το αυτονόητο, το καθήκον μας, εργαζόμαστε καθημερινά, αναζητώντας λύσεις στα προβλήματα και δημιουργώντας νέες ευκαιρίες. Γι αυτό μπορούμε να ατενίζουμε το μέλλον με εμπιστοσύνη.

Ζητάμε από την πολιτεία και την κοινωνία να πράξουν το ίδιο.

Ζητάμε, ευχαριστώντας σας και πάλι για τη μεγάλη τιμή που μας κάνετε, να σας μιμηθούν στην αγάπη που μας δείχνετε κύριε Πρόεδρε.

Και υποσχόμαστε πως όλοι μαζί θα συνεχίσουμε την προσπάθεια για να κάνουμε το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας αντάξιο του υπέρτιμου ονόματός του.

Ευχαριστώ.

Τελευταία τροποποίηση στις Τετάρτη, 06 Ιούνιος 2012 13:21
You are here Άρθρα Γνώμης Ομιλίες Ομιλία κατά τον εορτασμό της επετείου των 50 χρόνων του Πανεπιστημίου Μακεδονίας