Tuesday, Mar 31st

Last update12:36:22 PM GMT

18112_lp___1

Σας ευχαριστώ που επισκεφτήκατε την προσωπική μου ιστοσελίδα. Εδώ μπορείτε να βρείτε το βιογραφικό μου και πληροφορίες σχετικά με τo διδακτικό και ερευνητικό μου έργο καθώς και διάφορα άρθρα μου, ομιλίες, σκέψεις και προτάσεις.

Επίσης, εδώ μπορείτε να διαβάζετε τις κατά καιρούς παρεμβάσεις μου στον ημερήσιο και εβδομαδιαίο Τύπο για ζητήματα παιδείας, Διεθνών Σχέσεων, Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ελληνικής πολιτικής, που ανανεώνονται ανά τακτά χρονικά διαστήματα.

Ελπίζω να σας φανεί χρήσιμη.

Εισαγωγή στην Πολιτική

6FDD1B885277A895B34B944EFB7EB550

Το βιβλίο επιχειρεί να εισάγει τον αναγνώστη στην έννοια και την πράξη της πολιτικής. Στηρίζεται σε δύο βάσεις. Η πρώτη είναι αυτή της Πολιτικής Επιστήμης, της οργανωμένης επιστημονικής γνώσης του πολιτικού φαινομένου. Η δεύτερη είναι εκείνη της πολιτικής θεωρίας, της προσπάθειας κατανόησης του πολιτικού και των προτάσεων για την ανθρώπινη οργάνωση.

Περισσότερα...

Thucydides on Choice and Decision Making

thucydides

The book uncovers Thucydides's decision-making schemata and his thinking on how people decide, particularly when in power or war. Based on these ideas, Ilias Kouskouvelis interprets the outbreak of the Peloponnesian war and the Sicilian expedition, and shows that they were a result of decision-making and, thus, not inevitable.

 

Περισσότερα...

Περί Παραδρομής Πολέμου

n fokas

Η διερεύνηση τής πλούσιας αρχαιοελληνικής, ελληνιστικής και βυζαντινής βιβλιογραφίας, τής αναφερόμενης στα «τακτικά» ή «στρατηγικά» ζητήματα, δηλαδή στους ποικίλους τομείς τής προετοιμασίας και διεξαγωγής ενός πολέμου, οδήγησε στον εντοπισμό και την μελέτη τού Περί Παραδρομής Πολέμου κειμένου τού αυτοκράτορα και στρατηγού Νικηφόρου Β΄ Φωκά (912-963 μ. Χ.).

Περισσότερα...

Blog
Τρίτη, 17 Φεβρουάριος 2015 09:18

Η κρίση με την Ρωσία θα κρατήσει χρόνια

Πριν λίγες μέρες βρέθηκα στην εκπομπή Εδώ Μακεδονία, όπου σε ερώτηση σχετικά με την κρίση στη Ρωσία απάντησα ότι η εκτίμησή μου είναι ότι θα κρατήσει χρόνια. Παρακάτω παραθέτω την άποψή μου, έτσι όπως καταγράφηκε από τους δημοσιογράφους της εκπομπής, Αντώνη Ωραήλογλου και Χρήστο Νικολαϊδη στην ιστοσελίδα τους. 

"Την εκτίμηση ότι η κρίση στην Ουκρανία και η στις σχέσεις της Ρωσίας με την ΕΕ και την Αμερική που προκαλεί θα διαρκέσει ακόμα αρκετά χρόνια έκανε ο καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και πρώην πρυτανης του ΠΑΜΑΚ Ηλίας Κουσκουβέλης, μιλώντας στην εκπομπή Εδώ Μακεδονία.

Κατά τον κ. Κουσκουβέλη οι Έλληνες αγρότες θα πρέπει να ψάξουν να βρουν άλλες αγορές γιατί λόγω της πολιτικής των κυρώσεων η Ρωσική αγορά θα μείνει κλειστή για αρκετό καιρό. "Πιστεύω ότι οι Έλληνες αγρότες θα πρέπει να ανοίξουν νέες αγορές και να διοχετεύσουν τα προϊόντα τους τόσο στην Κίνα και την Ινδία όσο και σε περιοχές της Αφρικής όπου έχουν δημιουργηθεί τα τελευταία χρόνια μεγάλες κοινότητες Ευρωπαίων και Κινέζων", σημείωσε.

Σχολιάζοντας την απάντηση της Τουρκίας στην έκκληση του κ. Τσίπρα για απομάκρυνση του Μπαρμπαρός από την Κυπριακή ΑΟΖ, ο κ. Κουσκουβέλης είπε ότι δεν θα περίμενε κανείς κάτι διαφορετικό από την Τουρκία."

Δημοσιευμένο στην κατηγορία Κουσκουβέλης - Εξωτερική Πολιτική

Η ρωσική εξωτερική πολιτική, με στόχο να δικαιολογήσει τη μονομερή ανακήρυξη ανεξαρτησίας τής Κριμαίας και τη μετέπειτα ένωσή της με τη Ρωσία, χρησιμοποίησε τη μονομερή ανεξαρτητοποίηση του Κοσσυφοπεδίου (Φεβρουάριος 2008) ως αναλογία.

 

 

Η συγκεκριμένη ρωσική θέση προκάλεσε ερωτηματικά και συζητήσεις ως προς το ισχύον δίκαιο.  Προκάλεσε επίσης ανησυχίες για το αν θα μπορούσε να δημιουργήσει νομικό προηγούμενο στην κατεύθυνση νομιμοποίησης παρελθουσών περιπτώσεων παράνομων ανεξαρτητοποιήσεων, όπως η περίπτωση της λεγόμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου», και να ανοίξει το δρόμο σε μελλοντική ένωση ή προσάρτηση της τελευταίας από την Τουρκία.

 

Η απάντηση σε αυτά τα ζητήματα είναι μία, ξεκάθαρη και αυθεντική καθώς δόθηκε από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.  Συγκεκριμένα, τον Οκτώβριο 2008, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ ζήτησε γνωμοδότηση από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης για το αν η μονομερής ανακήρυξη ανεξαρτησίας του Κοσσυφοπεδίου (Φεβρουάριος 2008) ήταν σύμφωνη με το Διεθνές Δίκαιο.

 

 

Αν κάποιος μελετήσει τη γνωμοδότηση, εκτός του ότι δεν θα βρει πολλές αναλογίες μεταξύ Κριμαίας και Κοσσυφοπεδίου, θα καταλήξει σε τρία αδιαμφισβήτητα συμπεράσματα σχετικά με τη νομιμότητα των μονομερών ανακηρύξεων ανεξαρτησίας:

 

1.  το Διεθνές Δίκαιο δεν τις απαγορεύει ρητά.

 

2.  ρητά εξαιρούνται οι περιπτώσεις που η μονομερής ανακήρυξη ανεξαρτησίας είναι συνδεδεμένη «με παράνομη χρήση βίας ή άλλες κατάφωρες παραβιάσεις των κανόνων του γενικού διεθνούς δικαίου, ειδικά αυτών αναγκαστικής φύσεως (juscogens)».

 

3.  Το Δικαστήριο χρησιμοποίησε ως τέτοιο παράδειγμα την κατεχόμενη Κύπρο και τους Τουρκοκύπριους που μονομερώς ανακήρυξαν την λεγόμενη «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου».  Μάλιστα, το Δικαστήριο (παρ. 114, σ. 50) ρητά αναφέρεται στην απόφαση 1251/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας για την Κύπρο, η οποία προβλέπει ότι η όποια λύση θα πρέπει να στηρίζεται στο υφιστάμενο κράτος (Κυπριακή Δημοκρατία), με ενιαία κυριαρχία, μία προσωπικότητα, μία υπηκοότητα, του οποίου θα διασφαλίζεται η ανεξαρτησία και εδαφική ακεραιότητα.

Δημοσιευμένο στην κατηγορία Άρθρα Γνώμης

Ο Ελληνισμός διανύει μια πολύ δύσκολη περίοδο. Κινείται σε επικίνδυνα μονοπάτια..  Θεωρείτε πως έχουμε φθάσει στο σημείο αυτό μόνο μέσα από τα δικά μας λάθη;

 

Η προσέγγιση απάντησης στην ερώτηση εξαρτάται καταρχάς από την προσωπική φιλοσοφία τού καθενός.  Σχεδόν πάντα αναζητώ τις δικές μου ευθύνες – εν προκειμένω, τις ευθύνες τριών περίπου γενεών.  Θεωρώ πως ναι, έχουμε ευθύνη για όσα συνέβησαν στην Ελληνική και στην Κυπριακή Δημοκρατία, καθώς και για την τύχη του Ελληνισμού ευρύτερα.  Ποιος δεν πήρε μέτρα έγκαιρα μέτρα σε Ελλάδα και Κύπρο για να προλάβει την οικονομική κατάρρευση;  Ή, και αντίστροφα, ποιοί στην Ελλάδα και στην Κύπρο είχαν εσωτερική πληροφόρηση και έλαβαν τα μέτρα τους ώστε είτε να αποφύγουν να έχουν απώλειες είτε να κερδοσκοπήσουν;  Και τέλος, για να συγκεκριμενοποιήσω, ποιος ευθύνεται για τον τραγικό τρόπο με τον οποίο έγινε η διαχείριση των χρηματοπιστωτικών κρίσεων σε Ελλάδα και Κύπρο;  Σας παραπέμπω στο σχετικό άρθρο μου στo πρόσφατο τεύχος της ελληνικής έκδοσης του περιοδικού Foreign Affairs.

 

Για τους κινδύνους είχα προειδοποιήσει.  Ο Φιλελεύθερος είχε φιλοξενήσει το κείμενό μου «Η τύχη, ο διχασμός και η ιστορική ευθύνη» στις 16 Οκτωβρίου 2011, στο οποίο προειδοποιούσα ως εξής: «Γι αυτό και η ευθύνη τού πολιτικού προσωπικού τής Κύπρου είναι τεράστια… Ιδιαίτερα όταν γι αυτά που μπορεί να συμβούν ο υπέρτατος και έσχατος δικαστής θα είναι η Ιστορία.

 

Βεβαίως, η κατάσταση, όπως τελικά διαμορφώθηκε, οφείλεται και σε κινήσεις άλλων παραγόντων του διεθνούς συστήματος και ιδιαιτέρως της Ευρωπαϊκής Ένωσης.  Όμως αυτό ήταν, είναι και θα είναι αναμενόμενο, αφού η πολιτική, και μάλιστα η διεθνής, είναι ένας ανταγωνισμός ισχύος, μία κατάσταση στην οποία τα κράτη μάχονται όχι για απόλυτα, αλλά για σχετικά οφέλη.  Κι αυτό θα έπρεπε να το θυμόμαστε. 

 

Είναι έντονο, πάντως, το αίσθημα πως κάποιες χώρες εξυπηρετούνται από τη σημερινή κατάσταση σε Ελλάδα και Κύπρο. Συμφωνείτε με αυτή την προσέγγιση;  Μπορεί να τεκμηριωθεί;

 

Ασφαλώς και συμφωνώ.  Δρυός πεσούσης πας ανήρ ξυλεύεται!  Όταν ο ανταγωνισμός λαμβάνει χώρα για σχετικά οφέλη, είναι προφανές ότι η δυστυχία τού ενός παρέχει ευκαιρίες στον άλλο, στον ανταγωνιστή.  Δεν πρόλαβε να ολοκληρωθεί η διαπραγμάτευση για το «κούρεμα» στην Κύπρο και η Τουρκία έσπευσε να θέσει το ζήτημα δημιουργίας δύο κρατών.  Επιπλέον, η εξάρτηση της Κυπριακής Δημοκρατίας από τα μεγαλύτερα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει αυξηθεί, με αποτέλεσμα αφενός να αυξάνεται η επιρροή τους στο χώρο τής Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής, αφετέρου να μειώνεται η ελευθερία κινήσεων της Κύπρου και να αυξάνεται, αντιστοίχως, η ευαισθησία και η τρωτότητά της σε πιέσεις των συγκεκριμένων κρατών.  Για παράδειγμα, αν για τον οποιοδήποτε λόγο τα μεγάλα κράτη θελήσουν να προωθήσουν την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, ποια θα είναι τα περιθώρια αντίδρασης της Κύπρου ή της Ελλάδας;  Βεβαίως, πάντα υπάρχουν περιθώρια, αλλά υπό προϋποθέσεις.

 

Πολλοί είναι εκείνοι που θεωρούν πως η αξιοποίηση του φυσικού αερίου είναι ένας λόγος που οδήγησε κάποιες χώρες να σπρώξουν Ελλάδα και Κύπρο στην οικονομική καταβαράθρωση.

 

Δεν έχω αυτήν την άποψη, τουλάχιστον με τη λογική που προσεγγίζεται το θέμα από κάποιους σε Ελλάδα και Κύπρο.  Τούτο θα μπορούσε να ισχύει αν η Κύπρος προσπαθούσε να αξιοποιήσει μόνη της τις ενεργειακές πηγές πλούτου.  Όμως τούτο δεν έγινε, καθώς η Noble Energy, η Total και η ΕΝΙ είναι μέσα στο παιχνίδι και υπάρχουν αρκετά αλίπεδα και για άλλους.  Βεβαίως, μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο ότι οι πιέσεις για το ποια εταιρία θα πάρει το χ ή το ψ αλίπεδο ή για το με ποια τιμή θα αγοράσουν το φυσικό αέριο θα αυξηθούν, ενώ οι δανειστές αισθάνονται μεγαλύτερη βεβαιότητα ότι θα πάρουν τα χρήματά τους.  Τέλος, και εκ του αντιθέτου, εκείνο που θα πρέπει να σκεφτούμε είναι μήπως υπερεκτιμήθηκε η αξία της προοπτικής εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων και εξ αυτού οδηγηθήκαμε σε λανθασμένες κινήσεις διαχείρισης της κρίσης.  Δηλαδή, μήπως τελικά η Ρωσία αλλά και η Γερμανία είχαν/έχουν άλλες ενεργειακές προτεραιότητες από αυτές της νοτιοανατολικής λεκάνης της Μεσογείου.

 

Η οικονομική κρίση καθιστά πιο ευάλωτο τον Ελληνισμό στα εθνικά θέματα.  Διαβλέπετε προσπάθεια από την Τουρκία να αξιοποιήσει την οικονομική κρίση;

 

Όπως ανέφερα πιο πάνω, το έκανε ήδη. Το θέμα είναι αν αυτή τη στιγμή μπορεί να απειλήσει διαφορετικά ή να μετουσιώσει την ευκαιρία σε αποτέλεσμα.  Η απάντηση είναι όχι για λίγο καιρό, μέχρι να λήξουν το Κουρδικό και το θέμα της Συρίας – αν λήξουν - και με ποιο τρόπο.  Επιπλέον, η οποιαδήποτε ελληνοτουρκική κρίση θα δυσχεράνει την όποια προοπτική ανάκαμψης της ευρωπαϊκής οικονομίας, με όποιες διεθνείς επιπλοκές τούτο μπορεί να συνεπάγεται.

 

Η συνεργασία με το Ισραήλ, μπορεί να προφέρει οικονομικές και στρατηγικές διεξόδους;

 

Ασφαλώς και μπορεί να προσφέρει.  Το Ισραήλ μπορεί να είναι μία ακόμη γέφυρα προς την υπερδύναμη της οποίας ο ρόλος θα είναι ιδιαιτέρως κρίσιμος στην όποια προσπάθεια επίλυσης του Κυπριακού ή οποιουδήποτε άλλου τύπου απειλής.  Οι εξελίξεις στη Συρία, τα συμφέροντα της Κύπρου στη θάλασσα, η επιθετικότητα της Τουρκίας, η αδυναμία της Ελλάδας να την ενισχύσει, η απομυθοποίηση της Ρωσίας, καθώς και η εντός της ΕΕ ηγεμονική συσπείρωση των κρατών τού βορρά, δημιουργούν για την Κύπρο την ανάγκη να επιζητήσει εγγυήσεις για την ασφάλειά της και τα συμφέροντά της από ισχυρούς παράγοντες του διεθνούς συστήματος εντός της ΕΕ αλλά εκτός ευρωζώνης, όπως και εκτός της ΕΕ.  Η συνεργασία με το Ισραήλ και τη Noble Energy νομίζω ότι δείχνει το δρόμο.

 

Η στάση της Ρωσίας σας προβληματίζει;

 

Εκείνο που πάντα με προβλημάτιζε δεν ήταν η Ρωσία, αλλά οι αναλυτές, οι πολιτικοί, οι πολίτες και κάποιοι ισχυροί παράγοντες της κοινωνίας μας που επένδυαν ελπίδες και έκαναν σχεδιασμό πολιτικής, υπολογίζοντας χωρίς κανέναν ιδιαίτερο λόγο στη Ρωσία.  Η φενάκη αυτή κρατάει από το 1770, όταν περίμεναν, σύμφωνα με το δημώδες άσμα, τον «Μόσκοβο να φέρει το χαμπέρι».  Έκτοτε μπορώ απλώς να θυμίσω το ρόλο της Ρωσίας στη δημιουργία του Πανσλαβισμού και της μεγάλης Βουλγαρίας του Αγίου Στεφάνου, στον επανεξοπλισμό του Κεμάλ το 1922, στην δημιουργία της Νοτιοσλαβίας το 1941, στην αναμονή τής βοήθειας το 1974, στην αναγνώριση, μεταξύ των πρώτων μαζί με την Τουρκία, των Σκοπίων ως «Μακεδονία».  Και βεβαίως στα γεγονότα του Μαρτίου, όταν απέτυχαν οι συζητήσεις στη Μόσχα, τι είπε ο Πρωθυπουργός της;  Ότι το νομικό καθεστώς των κοιτασμάτων τής Κυπριακής Δημοκρατίας δεν είναι και τόσο ξεκάθαρο…  

 

Η αλήθεια είναι ότι η Ρωσία είναι ένα μεγάλο κράτος που έχει τις δικές της προτεραιότητες και τις δικές της ικανότητες, στρατιωτικές, οικονομικές και πολιτικές.  Όσοι αποφάσισαν το περίφημο ταξίδι στη Μόσχα, πέρα από το «δεν είν’εύκολες οι θύρες, εάν η χρεία τες κουρταλή», θα έπρεπε να είχαν σκεφτεί το ποιος έχει μεγαλύτερο βάρος για τη Μόσχα, η Γερμανία ή η Κύπρος, και το τι ήθελε πραγματικά η Μόσχα, φυσικό αέριο ή κάτι άλλο…  Με άλλα λόγια δεν θα πρέπει ποτέ να ξεχνάμε ότι στη διεθνή πολιτική δεν υπάρχουν φιλίες ή το «ομόδοξο», μόνο συμφέροντα και ανάλογα να προετοιμαζόμαστε και να πράττουμε.

Δημοσιευμένο στην κατηγορία Κουσκουβέλης - Εξωτερική Πολιτική
You are here Προβολή άρθρων ανα tag: Ρωσία